Alevilik ve Bektaşilik Araştırmaları Sitesi

  • Full Screen
  • Wide Screen
  • Narrow Screen
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size

Fergana Vadisi'nde Saçlı İşanlar Hareketi ve Yasevilikle Bağlantısına Dair

Yazdır


Büyük mutasavvıf ve Pir-i Türkistan, Hazret-i Sultan gibi lakablarla anılan Ahmed Yesevi tarafından kurulmuş olan Yesevi Yolu, tarihsel süreç içerisinde Orta Asya başta olmak üzere Türklerin yayıldığı coğrafyalara doğrudan veya dolaylı olarak etkilerde bulunmuştur. Böylece Yesevilik ya başka adlar altındaki sufi tarikatleriyle yaşamayı sürdürmüş veya başka tarikatları ayin ve erkan bakımından etkilemiştir. XX. Yüzyıla gelindiğinde Orta Asya’da faal olan ve Yesevilikle bağlantılı denilebilecek dini topluluklar Laçiler ve Saçlı İşanlar olmak üzere ikiye ayrılabilir. Bu toplulukların yoğunlaştığı bölge Fergana Vadisi olarak bilinmekte olup Orta Asya’da İslam denilince ilk akla gelen bölge olmaktadır. Bunun nedeni ise bölgenin tarihinde ve sosyo-ekonomik yapılanmasında aranmalıdır.

Fergana Vadisi’nde yoğunlaşmış olan Laçi tarikatına mensup toplulukları başka makalelerimizde ele aldığımız için burada değinmeyeceğiz. (Yaman, 2004a, 2004b) Saçlı İşanlar hakkında sınırlı sayıda Rusça kaynak dışında literatürde ayrıntılı bilgi bulunmamaktadır. Batıdaki ve Türkiye’deki konunun uzmanları ise bu kolu A. Bennigsen’in çalışmaları ile duymuşlardır. Bunların dışında pek bilgi bulunmamaktadır. Biz burada gerek Sovyet dönemi kaynakları gerekse bölgedeki alan çalışmalarımıza dayanarak Saçlı İşanlar hakkında bilgiler sunmak istiyoruz. Yesevilik araştırmalarımız çerçevesinde Sovyet kaynaklarını[1] incelerken bazı araştırmacıların bu tarikatı Yesevilikle ilişkili veya onun bir kolu olarak sunmaları üzerine bu konu hakkında daha ayrıntılı bilgi edinme ihtiyacı duymuştuk. İşte bu makale bu çalışmayla ortaya çıkan bulguların giriş niteliğinde genel bir sunumu olarak görülmelidir. Saçlı İşanlar (Rusça: Волосатых ишанов, Kırgız Türkçesi: Çaçtuu Eşandar) Fergana Vadisinde ortaya çıkmış ve bugün bize göre artık aktif olmayan bir hareketin adıdır.

Devamını oku...

Kısas Kültürel Mirası Geliştirme Projesi

Yazdır


20.12.2005

Avrupa Birliği ve GAP İdaresinin birlikte yönettiği “ GAP Bölgesi Kültürel Mirası Geliştirme Projesi” kapsamında 2004 yılında CEM Vakfı adına kurucu üyelerden Doğan Bermek tarafından hazırlanmış olan “KISAS Kültürel Mirası Geliştirme ” projesi bu programdan yararlanmak üzere seçilen 32 projeden birisi olmuştur. Proje Ağustos 2005 ‘te fiilen başlamıştır. 24 ay sürecek olan proje ile ilgili kısa bilgi aşağıdadır:

Şanlıurfa kent merkezine 12 km. mesafedeki KISAS beldesine 11 yüzyilda yerleşmiş olan Türkmen aşiretleri, Orta Asya’dan Anadolu’ya getirdikleri kültür zenginliğini, aradan geçen bin yıl boyunca kaybetmeden sürdürmüş, ALEVİ inacının simgeleri olan, DEYİŞ, CEM ve SEMAH‘larda özgünlüğünü korumuş ve en önemlisi de sazını her zaman büyük bir ustalık ve zenginlikle çalan Aşıklar yetiştirme konusunda Anadolu’nun en seçkin ve kendine has özelliklerini korumuş beldelerinden biri olmuştur.

Son Güncelleme: Çarşamba, 25 Ocak 2012 23:58 Devamını oku...

Sayfa 9 / 9

You are here: Anasayfa